Kłótnia rodziców nie jest Twoją winą. Nie musisz ich godzić, wybierać czyjejś strony ani naprawiać ich relacji. Masz prawo odejść od krzyków, poszukać spokojnego miejsca i poprosić o pomoc zaufaną osobę.
Dlaczego czujesz lęk, złość albo smutek?
Słuchanie kłótni rodziców może wywoływać strach, napięcie, złość, wstyd, smutek, a nawet panikę. Możesz martwić się, że stanie się coś złego, albo zastanawiać się, czy rodzice nadal się kochają. Takie reakcje są naturalne, szczególnie gdy konflikt jest głośny, częsty lub trudny do przewidzenia.
Dorośli kłócą się z różnych powodów. Czasem wpływają na to stres, zmęczenie, różne zdania albo problemy, o których dziecko nie wie. To jednak sprawy między dorosłymi. Nie kłócą się z Twojego powodu, nawet jeśli w domu wcześniej wydarzyło się coś, co uznajesz za swoją winę.
Rodzice także popełniają błędy i nie zawsze potrafią spokojnie rozmawiać. Ich emocje i decyzje nie są Twoim zadaniem. Możesz kochać oboje rodziców i jednocześnie nie chcieć słuchać ich sporu.
Co zrobić, gdy kłótnia trwa?
Nie musisz zostawać w miejscu, w którym czujesz napięcie. Jeśli możesz, wykonaj po kolei następujące kroki:
- Wyjdź z pokoju, w którym trwa kłótnia. Przejdź do własnego pokoju, łazienki albo innego miejsca, gdzie jest ciszej.
- Znajdź bezpieczną przestrzeń. Możesz usiąść w kącie, u sąsiada, u bliskiej osoby albo w innym znanym Ci miejscu, jeśli wyjście z domu jest bezpieczne i możliwe.
- Odwróć uwagę od krzyków. Załóż słuchawki, włącz muzykę, poczytaj, porysuj, zagraj w grę albo napisz do przyjaciela.
- Uspokój ciało. Spróbuj powoli wciągnąć powietrze nosem i wypuścić je dłużej ustami. Powtórz kilka razy i skup uwagę na tym, co widzisz oraz słyszysz wokół siebie.
- Skontaktuj się z zaufaną osobą. Jeśli emocje są zbyt silne, napisz lub zadzwoń do kogoś, przy kim czujesz się bezpiecznie.
Pomocne może być przygotowanie własnego planu na takie sytuacje. Zastanów się wcześniej, gdzie możesz pójść, do kogo napisać i jakie zajęcie najłatwiej odciąga Twoje myśli od kłótni. Książka, rysowanie, spacer z psem, spotkanie z przyjacielem lub czas spędzony na boisku mogą dać Ci chwilę wytchnienia.
Przypominaj sobie o swoich granicach. Nie odpowiadasz za:
- kłótnię rodziców ani za ich emocje,
- rozwiązywanie problemów dorosłych,
- wybieranie strony jednego z rodziców,
- rezygnowanie z własnego spokoju po to, żeby ich pogodzić.
Możesz powiedzieć rodzicom, jak ich kłótnie wpływają na Ciebie, ale nie musisz występować w roli mediatora. Wystarczy prosty komunikat: „Kiedy krzyczycie, bardzo się boję i trudno mi być w tym samemu”.
Do kogo zwrócić się po wsparcie?
Rozmowa z kimś zaufanym nie jest donoszeniem ani rozbijaniem rodziny. To sposób na poradzenie sobie z obciążeniem, którego nie powinieneś lub nie powinnaś dźwigać samodzielnie. Możesz zwrócić się do:
- rodzeństwa, przyjaciela lub przyjaciółki,
- babci, dziadka, cioci, wujka albo zaufanego sąsiada,
- pedagoga szkolnego, psychologa lub nauczyciela, któremu ufasz,
- Telefonu Zaufania dla Dzieci i Młodzieży 116 111.
Jeśli kłótnie są bardzo częste, trwają długo albo powodują u Ciebie problemy ze snem, nauką czy codziennym funkcjonowaniem, powiedz o tym dorosłemu. Szczególnie ważne jest szukanie natychmiastowej pomocy, gdy w domu pojawia się groźna agresja lub czujesz, że ktoś może zrobić krzywdę Tobie albo innej osobie. W sytuacji bezpośredniego zagrożenia dzwoń pod numer alarmowy 112.
Dbaj o swoje życie poza konfliktem
Domowe napięcie może zajmować wiele myśli, ale nie musi zabierać Ci całego życia. Spotkania z rówieśnikami, hobby, sport, muzyka, nauka czy zwykły spacer pomagają zachować własną przestrzeń. Dbanie o siebie nie jest egoizmem. To sposób ochrony własnego spokoju i zdrowia psychicznego.
Nie jesteś odpowiedzialny lub odpowiedzialna za relację rodziców. Możesz potrzebować wsparcia, odpoczynku i bezpiecznej osoby obok. Proszenie o pomoc jest oznaką odwagi, nie słabości.
Jeśli kłótnie rodziców powodują u Ciebie silny lęk, smutek lub poczucie zagrożenia, porozmawiaj z zaufanym dorosłym, psychologiem albo pedagogiem szkolnym. W bezpośrednim zagrożeniu zadzwoń pod numer 112.
